Pierwsza kąpiel noworodka w domu to moment, który w wyobraźni rodziców często urasta do rangi operacji na otwartym sercu. W szpitalu położna robiła to tak sprawnie, a w domu? Wanienka wydaje się za duża, dziecko za śliskie, a Ty masz tylko dwie ręce. Spokojnie! Kąpiel to nie egzamin, a okazja do budowania bliskości.
Twoje dziecko nie potrzebuje idealnych warunków SPA ani gadżetów za miliony. Potrzebuje Twojego spokoju i ciepłych rąk. Przygotowaliśmy dla Ciebie prosty przewodnik, dzięki któremu wieczorna toaleta stanie się przyjemnym rytuałem, a nie stresującym obowiązkiem.
Kiedy pierwsza kąpiel noworodka? Nie spiesz się!
Czasy, kiedy noworodka kąpano od razu po porodzie, minęły bezpowrotnie. Dziś zaleca się, by pierwsza kąpiel odbyła się dopiero w domu, w 3-4 dobie życia (lub nawet później!).
Dlaczego? Maź płodowa, którą pokryte jest dziecko, to naturalny „krem”, który nawilża skórę i chroni przed bakteriami. Nie zmywaj jej zbyt szybko. Po powrocie ze szpitala dajcie sobie dzień lub dwa na aklimatyzację. Kąpiel może poczekać.
Przygotowanie do kąpieli – logistyka to podstawa
Zanim w ogóle rozbierzesz malucha, upewnij się, że masz wszystko pod ręką. Mokry, zmarznięty noworodek nie będzie czekał, aż pobiegniesz po ręcznik.
Lista niezbędników:
- Wanienka (ustawiona stabilnie, np. na stelażu lub stole).
- Duży ręcznik (najlepiej z kapturkiem).
- Czysta pieluszka i ubranko na zmianę.
- Kosmetyk do kąpieli (emolient lub łagodny płyn od 1. dnia życia).
- Gaziki i sól fizjologiczna (do przemycia oczu).
- Waciki i woda przegotowana (do twarzy).
- Termometr do wody (opcjonalnie, ale na początku bardzo pomaga!).
Temperatura idealna:
Pomieszczenie powinno być ciepłe (ok. 24-25°C). Woda w wanience powinna mieć 37°C (temperatura ciała). Jeśli boisz się poparzenia, użyj termometru lub sprawdź wodę łokciem – ma być przyjemnie ciepła, nie gorąca.
Kąpiel noworodka krok po kroku – Twoja ściąga
1. „Na sucho” – mycie buzi i pupy
Zanim włożysz dziecko do wody, umyj mu buzię na przewijaku. Zwilż wacik przegotowaną wodą i przetrzyj oczy (od zewnątrz do wewnątrz), a potem resztę twarzy. Jeśli w pieluszce jest „niespodzianka”, zmyj ją wstępnie przed włożeniem do wanienki.
2. Bezpieczny chwyt – najważniejszy moment
To klucz do sukcesu.
- Wsuń swoją lewą rękę (jeśli jesteś praworęczna) pod plecy dziecka tak, by jego główka spoczywała na Twoim przedramieniu, a dłonią chwyć pewnie jego paszkę/ramię.
- Prawą ręką podtrzymuj pupę i nóżki.
W ten sposób masz pełną kontrolę nad maluszkiem, a jego głowa jest bezpieczna nad wodą.
3. Wodowanie
Powoli zanurzaj dziecko w wodzie, zaczynając od stópek. Mów do niego spokojnie. Gdy pupa dotknie dna, możesz wyjąć prawą rękę spod pośladków i używać jej do mycia. Lewa ręka cały czas podtrzymuje główkę i plecy!.
4. Mycie
Dłonią lub myjką delikatnie obmywaj brzuszek, rączki, nóżki i okolice intymne. Nie musisz szorować! Skóra noworodka jest delikatna. Główkę umyj na samym końcu (by dziecko nie marzło), polewając ją wodą z dłoni, uważając na uszy.
5. Wyjście i osuszanie
Wyjmij dziecko tym samym chwytem co przy wkładaniu i od razu otul ręcznikiem. Nie pocieraj skóry! Delikatnie „oklepuj” ciałko ręcznikiem, by wchłonął wilgoć. Zwróć uwagę na fałdki (szyja, pachwiny) – muszą być suche, by się nie odparzyły.
Pępek – czy można go zamoczyć?
Tak! Mit o tym, że kikuta pępowinowego nie wolno moczyć, odszedł do lamusa. Możesz go normalnie myć wodą z mydłem. Ważne jest to, co zrobisz po kąpieli: kikut trzeba bardzo dokładnie osuszyć (gazikiem lub patyczkiem) i zostawić do wyschnięcia „na powietrzu”.
FAQ – Najczęściej zadawane pytania
Czy muszę kąpać noworodka codziennie?
Nie. Pediatrzy i dermatolodzy zalecają kąpiel 2-3 razy w tygodniu. Zbyt częste mycie (zwłaszcza w twardej wodzie) może wysuszać delikatną skórę i zmywać jej barierę ochronną. W dni „bez kąpieli” wystarczy przemyć buzię, rączki i pupę na przewijaku.
Co jeśli woda naleje się do uszu?
Nic się nie stanie! Po kąpieli po prostu przechyl główkę dziecka na bok i delikatnie osusz małżowinę ręcznikiem. Nie wkładaj patyczków do środka ucha!
Moje dziecko płacze w kąpieli – co robić?
Może jest mu zimno lub czuje się nieswojo w dużej przestrzeni. Spróbuj techniki „na pieluszkę”: zanurz dziecko w wanience owinięte w tetrę. Materiał daje poczucie bezpieczeństwa i ciepła. Dopiero w wodzie powoli odwijaj pieluszkę do mycia.
Pamiętaj: Ten artykuł ma charakter informacyjny. Każde dziecko jest inne – jeśli Twój maluch nienawidzi kąpieli wieczorem, spróbuj kąpać go rano, gdy jest wypoczęty.
Bibliografia:
- [1000 Dni, „Pierwsza kąpiel noworodka – zasady”, dostęp: 1000dni.pl]
- [Maria Lepucka, „Instrukcja kąpieli krok po kroku”, dostęp: marialepucka.pl]
- [Medycyna Praktyczna, „Jak trzymać dziecko w kąpieli”, dostęp: mp.pl]
- [Helpmedi, „Temperatura wody dla noworodka”, dostęp: helpmedi.com.pl]
- [Apteka Melissa, „Kiedy pierwsza kąpiel?”, dostęp: melisa.pl]
- [Smily Play, „Bezpieczny chwyt w wanience”, dostęp: smilyplay.pl]
